TÜRKİYE’DE BULAŞICI HASTALIKLARIN EPİDEMİYOLOJİK SÜRVEYANSI VE KONTROLÜ SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ KAPSAMINDA KIRKLARELİ’NDE YÜRÜTÜLEN SAĞLIK PERSONELİ EĞİTİMLERİ TAMAMLANDI.

raporu word belgesi
olarak indirebilirsiniz

Türkiye’de bulaşıcı hastalıkların epidemiyolojik sürveyansı ve kontrolü sisteminin güçlendirilmesi projesi kapsamında kırklareli’nde yürütülen sağlık personeli eğitimleri tamamlandı.

Sağlık Bakanlığı tarafından organize edilen, “Türkiye’de Bulaşıcı Hastalıkların Epidemiyolojik Sürveyansı ve Kontrolü Sisteminin Güçlendirilmesi Projesi” kapsamında Sağlık Müdürlüğü’nden Dr.Çiğdem CERİT, Dr.M.Bülent Onuk, Dr.Demet AYDOĞDU’ nun eğitici olduğu Kırklareli Temel Eğitim Kursu (TEK) eğitimleri Kasım 2007 ayı itibarıyla tamamlanmıştır. Eğitimler, 15-16 Kasım 2007, 20-21 Kasım 2007, 22-23 Kasım 2007, 27-28 Kasım 2007 tarihlerinde yürütülmüştür.


Dr.M.Bülent ONUK
Sağlık Müdür Yardımcısı

Dr.Demet AYDOĞDU
AÇSAP Şube Müdürü

Dr.Çiğdem CERİT
Sağlık Müdür Yardımcısı
Türkiye’de Bulaşıcı Hastalıkların Epidemiyolojik Sürveyansı ve Kontrolü Sisteminin Güçlendirilmesi Projesi Kırklareli TEK kursuna katılan 75 kişinin 40’ı kadın (% 53,3), 35’i erkekti (% 46,6). Katılımcıların 59’u (%78.6) 1. basamak sağlık kurumlarında (sağlık ocağı, AÇSAP), 9’u da (%12) 2. basamakta, 7’si(%9.3) sağlık müdürlüğünde çalışıyordu.

Şekil 1. Kırklareli TEK Kursuna Katılan Sağlık Personelinin cinsiyete göre dağılımları, Kasım 2007

1. basamaktaki katılımcıların kursa katılmak isteyip istemedikleri daha önce resmi yazı ile sorulmuş, eğiticiler tarafından kurstan hemen önce gönüllü olup olmadıkları kişiler tek tek telefonla aranarak tekrar sorgulanmıştır. Bu görüşme esnasında katılımcıların konaklama durumları da öğrenilmiş ve otel organizasyonu kurs öncesi sağlanmıştır. Ayrıca göreve yeni başlayan hekimlere ulaşılarak kursa katılımları sağlanmıştır.

2. basamaktaki katılımcılar; bildirim sisteminde görev alan acil sorumlu hekimleri ve hastane bildirim sistemi sorumlularından oluşmaktadır. Kırklareli Sağlık Müdürlüğü Bulaşıcı Hastalıklar, AÇSAP, Sağlık Ocakları Şubesinde çalışan 7 sağlık personelinin de kursa katılımı sağlanmıştır.

 

Şekil 2. Kırklareli TEK Eğitimine Katılan Sağlık Personelinin Çalıştığı Yerlere Göre Dağılımı, Kasım 2007

 

 

Şekil 3. Kırklareli TEK Eğitimine Katılan Sağlık Personelinin Mesleklerine Göre Dağılımı, Kasım 2007

KURS SIRASINDA:

a-)Oturum Planları:

Her oturum için oturumun adı, amaçları, giriş, gövde özet bölümlerinde kullanılan eğitim yöntemleri, uygulamalar ve kullanılan araç gerecin belirtildiği dokümanlardır.

b-)Tanışma Etkinliği Yapılması:

Tüm katılımcı ve eğiticilere armaların yer aldığı tanışma formları dağıtılmış ve aynı armayı bulan iki kişinin birbirlerinden ad soyad, görev yılı ve yılı, medeni hali, çocukları, hobileri ve fobilerini öğrenmeleri ve gruba sunmaları istenmiştir.

c-)Beklentilerin Alınması:

BEKLENTİLER (15-16 Kasım 2007)  

  • Salgına Müdahale Edebilmek
  • Salgın Planı Hazırlamak
  • Eğlenmek
  • Yeni Bilgiler Öğrenmek
  • Yeni arkadaşlarla tanışmak
  • Hoş Bir Ortamda Vakit Geçirmek
  • Fazla Teorik Desler Görmemek
  • Püf Noktalarını Gözden Geçirmek
  • Verimli Eğitim Almak
  • Deprem vb afetlerde salgına müdahaleyi öğrenmek
  • Eksikleri Tamamlamak
  • Sürveyans Sisteminin İşlerlik Kazanması
  • Afetlerde Salgın Yönetimi
  • Bildirimdeki Prosedürleri (S.O ‘dan SB’na) Öğrenmek
  • Salgın Kararını Vermek
  • Karşılıklı bir şeyler öğrenmek
  • Epidemiyoloji konusunda eski bilgileri tazelemek
  • Epidemiyoloji ile ilgili bilgilerimizi arttırmak
  • Bulaşıcı hastalıklarla ilgili yeni bilgileri öğrenmek
  • Sıkılmamak
  • Bekleyip görmek
  • Hastalardan uzak 2 gün geçirmek

BEKLENTİLER (20-21 Kasım 2007)  

  • Lüleburgaz’da aksadığını düşündüğümüz bildirim sistemini gözden geçirmek
  • Güzel, akıcı, yeni kazanımlar elde etmek
  • Bilgi tekrar etmek, tazelemek
  • Öğrendiklerimi işimde kullanabilmek
  • Kullanılabilir bilgiler edinmek
  • Bilgileri pekiştirmek
  • Sorunsuz, sakin bir toplantı
  • Sıkılmamak
  • Kullanabileceğimiz bilgileri edinmek
  • Daha fazla bilgi edinmek
  • Eğlenmek
  • Salgın hastalığı tanımlayabilmek
  • Erken müdahalede bulunabilmek
  • Salgını tanımak, karar vermek
  • Bildirimdeki yanlışların farkına varmak
  • Epidemiyoloji ile ilgili faydalı bilgiler edinmek
  • Salgının değerlendirilmesi ve nasıl davranılacağının öğrenilmesi

BEKLENTİLER (22-23 Kasım 2007)  

  • Epidemiyoloji konusunda eski bilgileri tazelemek
  • Yeni Bilgiler Öğrenmek
  • 2 günlük verimli bir çalışma yapmak
  • Bilgileri pekiştirmek
  • Sıcak ilişkiler kurmak
  • Bulaşıcı hastalıklar ve TC’deki yaygınlığı konusunda bilgilenmek ve bu bilgileri diğer insanlarla paylaşmak
  • Bilgileri tazelemek
  • Zamana uymak
  • İyi organize edilmiş, iyi aktarılan, sahada kullanabileceğim bilgi ve beceri edinmek
  • Salgın nedir? değerlendirebilmek
  • Bildirim sisteminde doktorun yetkilerini öğrenmek
  • Sakin, neşeli, keyifli günler geçirmek
  • Bulaşıcı hastalıklara daha etkin yaklaşabilmek
  • Öğrenmek
  • Eğlenceli toplantı geçirmek
  • Formlarla ilgili yanlış ve hataları düzeltmek
  • Bildirim sistemini öğrenmek, hataları düzeltmek
  • Saha uygulamalarını yerleştirmek
  • Daha doğru rapor hazırlamak, yeterli bilgiye sahip olmak
  • Çağrıldık geldik

BEKLENTİLER (27-28 Kasım 2007)

  • Eski bilgileri yenilemek
  • Salgın hastalıklar konusunda yapılabilecekleri gözden geçirmek
  • Beklentim yok
  • Epidemiyoloji konusunda yenilikleri ve gelişmeleri öğrenmek
  • Epidemiyolojiye başlangıç yapmak
  • Yeni arkadaşlarla tanışmak
  • Verilen bilgileri almak ve iletmek
  • Hataları düzeltmek
  • En iyi şekilde hizmet vermek
  • Neşeli, eğlenceli, samimi toplantı olması
  • Bulaşıcı hastalıkların ihbarı ve bildirim sistemi hakkında bilgi sahibi olmak
  • Fazla bir beklentim yok
  • Eğlenmek
  • Yeni şeyler öğrenmek
  • Eksikleri kapatmak
  • Unutulanları hatırlamak
  • Bulaşıcı hastalıkların tespit edilmesi, bildirilmesi

d-)Tüm Katılımcıların ve Eğiticilerin Kontrat Yapması:

Sunumlar esnasında herkesin uyması gereken kurallar (sigara içmeme, ders esnasında çay içebilme, zamana uyma, tam zamanlı katılım vb.) belirlenmiştir.

e-)Kurs Programı:

1. Günün Programı:

09. 30 -10. 00 :Açılış Tanışma

10. 00 -10. 15 :Kontrat / Günün Programı

10. 15 -10. 30 :Projenin Tanıtımı

10. 30 -10. 45 :Çay Molası

10. 45 -11. 30 :Bildirim Sistemi ve Hatalar

11. 30 -12. 15 :Sürveyans İlkeleri

12. 15 -13. 00 :Öğle Yemeği

13. 15 -14. 30 :TC.de/Kırklareli İlinde Bildirim Sistemi Sorunları (uygulama)

14. 30 -14. 45 :Çay Molası

14. 45 -15. 30 :Ulusal Rehber Kullanımı (uygulama)

15. 30 -15. 45 :Çay Molası

15. 45 -16. 45 :Epidemiyolojik Ölçütler

16. 45 -17. 15 :Günün Değerlendirilmesi

 

 

2. Günün Programı:

09. 30 -10. 00 :Bıçak Oyunu

10. 00 -10. 45 :Kohort-Vaka Kontrol Çalışmaları

10. 45 -11. 00 :Çay Molası

11. 00 -11. 45 :Tablo, Şekil, Grafiklerin Okunması

11. 45 -12. 15 :Salgın -1

12. 15 -13. 00 :Öğle Yemeği

13. 00 -13. 15 :Isınma

13. 15 -14. 00 :Salgın -2

14. 00 -14. 15 :Çay Molası

14. 15 -16. 15 :CAROLİNA

16. 15 -17. 00 :Kursun Değerlendirilmesi

Sertifika Töreni

Kapanış 

f-)Projenin Tanıtılması

Bu projenin AB tarafından desteklenerek finanse edildiği bilgisi tüm katılımcılarla paylaşılmıştır. AB süreci, AB mevzuatı, Projenin amacı, proje hakkında genel bilgiler, projenin özel amaçları, proje aktiviteleri, eğitim kursları, sürveyans eğitimleri, TEK eğitimleri hakkında katılımcılara bilgi verilmiştir.

g-)Çay Molası Verilmesi:

2 günlük kurs esnasında iki sabah, iki öğleden sonra olmak üzere çay molası verilmiştir. Çay, kahve, meyve suyu, kuru pasta ikramları otel tarafından katılımcılara sağlanmıştır.

ğ-)Öğle Yemeği Etkinliği:

Tüm katılımcılar ve eğiticiler katılmışlardır.

h-)Akşam Yemeği Etkinliği:

Eğiticiler, konaklayan, arzu eden diğer katılımcılar ile Akkuş Otelde düzenlenmiştir.

 ı-)Küçük Grup Çalışmaları

Eğitimin programı gereği TC’de bildirim sistemi, Rehber Kullanımı, Salgın simülasyon, Bıçak oyunu, Carolina salgın uygulama çalışmalarına katılımcıların aktif katılımı sağlanmıştır.

i-)Isınmalar

Katılımcıların derse aktif katılımını sağlamak, olumlu eğitim atmosferi yaratmak üzere 1. gün sabah tanışma etkinliği, öğleden sonra şarkı sözü bulma, 2. gün sabah bıçak oyunu, öğleden sonra el çırpma oyunları ile ısınmalar gerçekleştirilmiştir.

j-)Sınıf Dersleri

Eğiticiler tarafından program gereği sunumlar sınıf dersi olarak verilmiştir. Eğitimler esnasında Sağlık Müdürlüğü’nün diz üstü bilgisayarı ve fotoğraf makinesi, Akkuş Otelin barkovizyon cihazı kullanılmıştır.

k-)Katılımcıların Sunumları

TC’de ve Kırklareli’nde bildirim sistemi sorunları uygulamasında, katılımcılara çalıştıkları kurumda ve ilçede bildirim sistemi ile ilgili karşılaştıkları sorunlar ve çözüm önerilerini listelemeleri ve 2 grup sunumu halinde sunmaları istenmiştir.

Kırklareli ilinde bildirim sisteminde karşılaşılan sorunlar;

15-16.11.2007

Lojistik ihtiyaçlar

Veri Bildiriminde eksikler

Eğitim (Sağlık Ocağı Düzeyinde)

Yanlış Bildirim (TSİM’de)

Bölge dağılımındaki eksik planlama

Görev dağılımındaki eksiklikler

Ailelerin Bilgilendirmesindeki eksiklikler

Öncelik belirleme hatası (Bakanlık düzeyinde)

Sağlık Müdürlüğü ve Sağlık Bakanlığında Birimler arası koordinasyon eksikliği

Denetim eksikliği

Teşhis (Kriter) Yanlışlıkları

20-21.11.2007

Rehber Tanıtım ve eğitimlerin yetersizliği

Bildirim sistemindeki farkındalığının eksikliği

Zamanında bildirim yapılmaması

İletişim sisteminin hantallığı

Sürveyans tanıtım eksikliği

Yapılanların kayıt altına alınmaması

İş yoğunluğu

Alt yapı eksiklikleri, coğrafi zorluklar,

Ulusal sağlık politikalarının halka yeteri kadar anlatılamaması

Personelin eğitim eksikliği, bilgisizliği, ilgisizliği

Sıkı denetim eksikliği

Performansta sürveyansla ilgili ek katkının olmaması

Form 014 (019)ların kullanılmaması

İş bölümünün doğru olmaması

Eksik personel

Görev tanımlarının net olmaması

Sağlıkta görev standardının olmaması

Sağlık Ocağı hekimlerinin görev dağılımları/yetkilerinin eşit olmaması

Olası vakalarda numune alımlarındaki sorunlar

Formların doğru doldurulmaması

Bilgi eksiği

Bilgilerin internet yoluyla ulaştırılmaması

22-23.11.2007

Evrak alışverişinin daha hızlı (internetle) yapılmaması

Süregelen hatalar zinciri

Kalifiye eleman eksiği

Personel Dağılım Dengesizliği ve personel eksiği

Kurumların dialog eksikliği (Birlikte hareket edilmesi)

Alt yapı eksikliği

Formların güncellenmesinin geç bildirilmesi

Yazışma ve haberleşmede gecikme ve kayıplar

Dokümanların eksik doldurulması

Kurum içi çatışmalar

Personel eğitimi ve fedakarlık(görev aşkı)

Lojistik sıkıntıları

27-28.11.2007

Hastanelerde Yönetimsel Sorunlar (Faks, Telefon, Eğitim eksikliği)

Rehberlerin Olmaması

Görev Tanımlamasının sıkıntılı olması

Hasta yoğunluğu

Alışkanlık yok

Nöbet sistemi

Tahlil sonuçlarının değerlendirilmemesi

Formların ve sistemin bilinmemesi(örn: kızamık)

Verilerin iletilmesinde sorun

Hasta uyumsuzluğu

Hizmet içi eğimlerin yetersizliği

Sağlık personelinin bilgisizliği ve eğitimsizliği

İletişimsizlik

Faks, internet, telefon yokluğu

Laptop vs. materyal eksikliği

Niteliksiz personelle çalışma örn. Sağlık personeli olmayan

İşleyişlerin kişilere bağımlı olması

 

Sorunlara Çözüm Önerileri

Eğitimler sürekli olmalı

Sağlık Ocağı Bilinçli, 2.Basamak Dikkatli olmalı

Sürveyans hizmetleri, performans puanına eklenmeli

Nitelikli Sağlık Hizmetinin önemi arttırılmalı

Sevk sisteminin işler hale gelmesi sağlanmalı

Hastaların afiş ve broşürlerle bilinçlendirilmesi

Görev tanımlarının yazılı hatırlatılması

ICD kodları ile bildirimi zorunlu hastalıkların eşleştirilmesi

Kurum içi tüm personelin eğitilmesi

Halk eğitimlerinin sıklaştırılması

Eğitici eğitimlerin arttırılması

Yöneticileri harekete geçirmek

l-) Oturum Değerlendirme Formlarının Kullanılması
m-)Eğiticilerin Gün Sonu Değerlendirme Toplantıları
n-)Gün Sonu Değerlendirme Yapılması
o-)Kurs Değerlendirme Formlarının Kullanılması
ö-)İmza çizelgelerinin doldurulması

İmza çizelgeleri günlük olarak katılımcılara ve eğiticilere imzalatılmıştır.

p-)Sertifika Töreni

Kırklareli Sağlık Müdürü Dr.Mehmet BİLGİN’in, sağlık müdürlüğündeki şube müdürlerinin, eğiticilerin katılımıyla kurslar sonunda katılımcılara, numaralandırılarak kayıtlara alınmış sertifikalar verilmiştir. Katılımcıların görüş önerileriyle kapanış töreni düzenlenmiştir.

KURS SONRASI

Katılımcıların Beklentilerinin Raporlanması

Kurs Değerlendirme Formlarının Değerlendirilmesi

Gün Sonu Değerlendirmelerin Raporlanması

Kurs Sonu Değerlendirmelerin Raporlanması

Katılımcıların Yolluk İşlemlerinin Maaş Şubesine Teslimi

Katılımcıların Hazırladıkları Bildirim Sisteminde Karşılaşılan Sorunların Listelenmesi

İlgili yerlerden faturaların alınması

Kurs Raporunun Yazılması

7-SONUÇ:

KURSTAN/PROJEDEN KAZANIMLARIMIZ

*Sağlık Müdürlüğü düzeyinde, Sağlık Bakanlığı tarafından eğitici eğitimi almış 2 kişinin yetişmesi,

*Kırklareli İli’nde 75 sağlık personelinin “Bulaşıcı Hastalıkların Epidemiyolojik Sürveyansı ve Salgın Yönetimi” konularında eğitim alması ve bu eğitimin “Katılım Belgesi” ile sertifikalandırılması,

*Bildirim sistemi, epidemiyoloji ve salgın yönetimi konularında farkındalık yaratılması,

*Bildirim sistemindeki sorunların ve çözüm önerilerinin sahada çalışanlar tarafından ortaya konması,

*Bildirim sisteminde kullanılan kitabın, formların, akışların gözden geçirilmesi,

*Sağlık ocağı düzeyinde bölge içi-bölge dışı kavramlarının bildirim sistemindeki yeri, laboratuar kullanma ve gerekliliğinin tartışılmasına olanak tanıması,

*Hastane düzeyinde bildirim sisteminde Sağlık Müdürlüğü ile iletişim, numunelerin alınması ve iletilmesi konularında farkındalık yaratılması,

*Grup çalışmalarında bildirim sistemi ile ortaya konan aksaklıkların hastane yönetimi, ilçe sağlık grup başkanlarına geri bildirimi imkanı tanıması,

*Değişik kurumlarda çalışan sağlık personelinin yeni arkadaşlar edinmesi,

*Farklı kurumların, kişilerin sorunlarını, çözüm önerilerini tartışabilme ve kendileri için çıkarımda bulunabilme imkanı,

*Eğiticiler açısından eğitimde gönüllülerle çalışabilme imkanı,

*2 tam gün süreli kurs programında katılımcılar için hazırlanan eğitim materyalleri, sabah ve öğleden sonra oturumlar arasında verilen molalarda tüketilen yiyecek içecekler ile öğle yemekleri ve konaklamanın proje bütçesinden finanse edilmesi,

*Her bir kurs sonunda kursun tüm kayıtları (imza çizelgeleri, formları, gün ve oturum değerlendirmeleri, grup çalışma çıktıları vb.) toplanarak ayrı ayrı klasörler oluşturulması,

*Kurs dokümanları ve kurs raporunun www.kirklareli.saglik.gov.tr adresinde yayınlanarak ulaşılabilir olması gibi kazanımlar elde edilmiştir.

 

Dr.Çiğdem CERİT
Sağlık Müdür Yardımcısı

 

 

KIRKLARELİ İL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ - kirklareli@saglik.gov.tr
Webmaster: Bilgi İşlem ve Sağlık İstatistikleri Şube Müdürlüğü